İslam Sanatında Neden Figür Yoktur?

İslam sanatı çoğunlukla figürsüzdür; yani insan ve hayvan tasvirinden kaçınır. Bunun yerine hat, geometri ve üsluplaştırılmış bitki (rûmî, hatâyî) öne çıkar. Kısa cevap: Amaç, yaratıcılıkta Allah'a öykünmeden (tasvirde 'can verme' iddiasından) kaçınmak ve dikkati somut bir surete değil, soyut bir güzelliğe ve manaya çekmektir. Geometri neden? Sonsuz tekrarlanabilen geometrik örüntüler, sonsuzluğu (ve Bir'liği) ima eder; merkezi ve sınırı belirsizdir. Hat neden merkezde? Çünkü kelâm (söz) tasvirden üstün tutulur; en yüksek sanat, anlamı taşıyan yazının kendisidir. Bu bir kısıtlama mı? Aksine: sınır, ustayı sonsuz bir yaratıcılığa iter. Bir karonun içine kâinatı sığdırmak, resimden daha zordur. Arakiye'nin tüm görsel dili bu ilkeye sadıktır: figürsüz, ama derin.